Statyczne kontra dynamiczne
Wyważanie dynamiczne mierzy nierównowagę w dwóch płaszczyznach koła, wewnętrznej i zewnętrznej, i koryguje osobno każdą z nich. Ma to sens przy kole samochodowym, gdzie szerokość jest znaczna w stosunku do średnicy, więc masa rozłożona nierówno wzdłuż osi powoduje kołysanie boczne.
Koło motocyklowe jest wąskie i duże. Rozstaw płaszczyzn jest na tyle mały, że składowa boczna praktycznie nie występuje. Liczy się nierównowaga w jednej płaszczyźnie, czyli to, czy koło ma cięższy punkt na obwodzie. Dokładnie to mierzy wyważanie statyczne: koło zawieszone swobodnie na trzpieniu obraca się do momentu, aż najcięższy punkt zatrzyma się na dole. Ciężarek trafia po przeciwnej stronie, aż koło przestanie mieć ulubioną pozycję.
Po czym poznasz niewyważone koło w motocyklu
- Kierownica zaczyna wibrować w okolicach 80 do 120 km na godzinę i uspokaja się poza tym zakresem.
- Przy puszczonej kierownicy pojawia się delikatne bujanie przodu, którego wcześniej nie było.
- Drgania w podnóżkach przy stałej prędkości, gdy tylne koło jest rozważone.
- Opona zużywa się falami, w regularnych odstępach na obwodzie.
Objawy pojawiają się najczęściej po wymianie opony i po sezonie postoju, gdy ciężarek odpadł albo klej puścił.
Montaż opony motocyklowej: na co patrzeć
- Kierunek obrotu. Strzałka na boku opony musi zgadzać się z kierunkiem jazdy. Opona przednia i tylna bywają kierunkowo różne w tym samym modelu, bo przód głównie hamuje, a tył przenosi napęd.
- Znacznik najlżejszego punktu. Kolorowa kropka na boku opony ustawiana jest przy zaworze. To zmniejsza potrzebną masę ciężarków.
- Ciśnienie po montażu. Ustawia się je na zimnej oponie, według tabliczki producenta motocykla, a nie według wartości maksymalnej wybitej na oponie.
- Docieranie. Nowa opona ma na powierzchni warstwę środka antyadhezyjnego z formy. Pierwsze 100 do 200 kilometrów przejeżdża się spokojnie, bez ostrego składania w zakrętach i mocnego hamowania.
Przy okazji: napęd i hamulce
Skoro tylne koło i tak schodzi, to najlepszy moment, żeby zajrzeć w napęd. Zębatki zużywają się razem z łańcuchem i wymienia się je w komplecie, bo nowy łańcuch na wytartej zębatce rozciągnie się w kilka tysięcy kilometrów. Po założeniu koła reguluje się napięcie łańcucha i sprawdza jego ustawienie w linii.
To samo dotyczy hamulców. Klocki i tarcze widać najlepiej wtedy, gdy koło jest zdjęte, więc jeśli grubość jest już graniczna, lepiej zrobić to od razu, niż umawiać się drugi raz.
Wszystko na miejscu
Motocykla nie trzeba nigdzie wozić ani holować. Przyjeżdżam busem z montażownicą i trzpieniem do wyważania statycznego, zdejmuję koło, robię swoje i zakładam z powrotem. Garaż, podwórko, parking pod blokiem albo miejsce, gdzie motocykl akurat stanął, wszystko jedno. Dojeżdżam do Gdyni, Gdańska, Sopotu i okolic w promieniu 35 kilometrów, o każdej porze.